Loonbeslag en Beslagvrije Voet

Per 1/1/2021 is de rekenmethode en de manier waarop de beslagvrije voet wordt bepaald ingrijpend gewijzigd. Voor mensen bij wie in 2020 of eerder beslag is gelegd geldt de oude regeling tot het moment dat er een herberekening van de beslagvrije voet wordt gemaakt. Dit gebeurt in het algemeen 1 keer per jaar waardoor mensen automatisch overgaan naar het nieuwe systeem. Soms kan het lonen om niet af te wachten tot de deurwaarder dit doet maar dit eerder te vragen. Maak hiervoor een berekening op basis van de nieuwe regeling. Mocht hier een hoger bedrag qua Beslagvrije voet uitkomen dan is er de keuze tussen het verhogen van de beslagvrije voet in combinatie met een langere duur van het loonbeslag of handhaven van de huidige beslagvrije voet in combinatie mat een kortere duur van het loonbeslag.

De werkwijze en rekenmethode zoals die vanaf 2026 staat op deze pagina beschreven.

Inleiding

De beslagvrije voet is dat gedeelte van het inkomen waar geen beslag op mag worden gelegd. Deurwaarders, Belastingdienst en CJIB dienen hier rekening mee te houden. De beslagvrije voet wordt nu bepaald door de deurwaarder op basis van gegevens van de UWV en gemeente en is gebaseerd op inkomen (bron: UWV) en gezinssamenstelling (bron: Basis Persoonregistratie). De deurwaarder is dus niet meer afhankelijk van de opgave door de klant/schuldenaar. Een klant bij wie loonbeslag wordt gelegd krijgt op basis van deze gegevens een Modelmedeling waarin wordt aangegeven hoe de Beslagvrije Voet is bepaald. Een voorbeeld hiervan is hier te lezen (let op hierop staan ook tips en aanwijzingen waarmee de klant rekening dient te houden). Op schuldinfo kan een schuldenaar zoeken of er loonbeslag of inkomstenbeslag is gelegd.

Uitleg

In Nederland is afgesproken dat iedere burger recht heeft op een minimaal inkomen. Deze is bepaald op 90% van de norm van de participatiewet. De hoogte van deze uitkering is afhankelijk van de samenlevingsvorm, leeftijd etc. Voor meer informatie en details klik hier. Als beslag wordt gelegd dient de beslaglegger (deurwaarder, belastingdienst, CJIB) met dit uitgangspunt rekening te houden.

Bij de bepaling zijn er drie groepen te onderscheiden:

• Mensen met een laag inkomen op bijstandsniveau (laag inkomen),
  
• Mensen met een inkomen waardoor ze niet in aanmerking komen voor 1 of meer van de volgende toeslagen: huur- en/of zorgtoeslag en/of kindgebonden budget(hoog inkomen),
• Mensen met een een inkomen tussen laag en hoog inkomen m.a.w. die in aanmerking komen voorde volgende toeslagen:huur- en/of zorgtoeslag en/of kindgebonden budget (middeninkomen)

Met inkomen wordt het salaris bedoeld. Niet belaste onkostenvergoeding vallen buiten het bedrag waar beslag op kan worden gelegd.

Berekeningswijze

Laag Inkomen:

In dit geval is er sprake van een inkomen op bijstandsniveau en geldt dat de beslagvrije voet 95% van het inkomen (incl. vakantiegeld) bedraagt. 5% (ten minste €52) van het inkomen valt toe aan de beslagleggende partij. Toeslagen (huur- en/of zorgtoeslag en/of kindgebonden budget) vallen buiten het beslag en komen toe aan de klant.

Hoog inkomen

In dit geval is er sprake van een inkomen waarbij geen recht is op huur- en/of zorgtoeslag en/of kindgebonden budget. Hiervoor geldt dat de beslagvrije voet 95% van het bijstandsniveau bedraagt met een verhoging van die beslagvrije voet, de zgn compensatiekop. De beslagvrije voet is afhankelijk van de gezinssamenstelling en bedraagt voor 2021 :

Gezinssituatie volgens het bevolkingsregister	Beslagvrije voet
Alleenstaande	€ 1691,66
Alleenstaande met kind(eren) jonger dan 18 jaar	€ 1814,73
Gehuwden zonder kinderen jonger dan 18 jaar	€ 2236,89
Gehuwden met kind(eren) jonger dan 18 jaar	€ 2262,98

Midden inkomen

In dit geval is er sprake van een inkomen bovenbijstandsniveau waarbij er recht is op huur- en/of zorgtoeslag en/of kindgebonden budget. Ook hier is sprake van verhoging van de beslagvrije voet met de compensatiekop. Echter in tegenstelling tot de situatie bij mensen in de groep met een hoog inkomen dient de compensatie van "misgelopen toeslagen" worden bepaald: De klant wordt immers door het beslag op bijstandsniveau gezet terwijl op basis van het inkomen er geen recht is op maximale huur- en/of zorgtoeslag en/of kindgebonden budget. Om dit op te lossen wordt de beslagvrije voet verhoogd met deze misgelopen toeslagen. Net als de groep "laag inkomen" worden de door de belastingdienst uitgekeerde toeslagen buiten het beslag gehouden en komen deze aan de klant toe.

Uitzonderingen op bovenstaande regels

Eigen bijdrage Leaseauto

In het kalenderjaar waarin het loonbeslag voor de eerste keer wordt opgelegd kan er gedurende dat kalenderjaar rekening worden gehouden met de eigen bijdrage voor een leaseauto. Dat wil zeggen dat de beslagvrije voet hiermee verhoogd kan worden indien hier door de schuldenaar om wordt gevraagd. Het is dus geen automatisme maar dient aan de beslagleggende partij te worden gemeld. De beslagleggende partij moet als dit wordt aangevraagd toekennen. Onduidelijk is of dit et terugwerkende kracht geldt dus is het advies dit met terugwerkende kracht tot de start van het loonbeslag aan te vragen.

Dak en thuislozen

Hiervoor geldt een aparte regeling waarbij als vuistregel geldt dat de beslagvrije voet 47,5% bedraagt van het bijstandsniveau van echtparen (zie hier).

Hoge woonlasten (huur)

Als de woonlasten meer bedragen dan € 839,82 kan een verzoek worden ingediend om de beslagvrije voet met de meerkosten boven dit bedrag te verhogen. Dit kan voor zes maanden en kan worden verlengd met nogmaals zes maanden in de periode dat de schuld helemaal is voldaan.

Hoge woonlasten (eigen huis)

Indien er sprake is van een laag inkomen i.c.m. hoge woonlasten van een eigen huis geldt dat ook hiervoor op vergelijkbare wijze als bij huur rekening kan worden gehouden met compensatie hiervan.

Hardheidsclausule

Geen regels zonder uitzonderingen natuurlijk. Een klant kan de rechter (griffiekosten € 86,00) vragen om de beslagvrije voet (tijdelijk) te verhogen in verband met (uitzonderlijke) noodzakelijke extra kosten zoals:

• hoge zorgkosten,

• reiskosten i.v.m. verwervingen inkomen,

• hogere uitgaven i.v.m. kinderopvangkosten,

• hoge woonlasten die niet zijn te verlagen.

Belastingdienst

Bij beslag door de belastingdienst wordt de norm van ten minste 5% afloscapaciteit niet gehanteerd. Dat wil zeggen: indien de Beslagvrije Voet hoger is dan het inkomen dan wordt er geen loonbeslag gelegd.

Rekentool

Om de hoogte van de beslagvrije voet te bepalen kan gebruik worden gemaakt van deze Rekentool van schuldinfo.

Vakantiegeld

Door de wijziging per 1/1/2021 verandert ook de manier waarop met vakantiegeld wordt omgegaan. Wat is het geval? Als de beslagvrije voet hoger is dan het inkomen wordt de beslagvrije voet vastgesteld op 95% van het inkomen. 5% van het inkomen kan altijd worden ingevorderd door de deurwaarder ook al is de beslagvrije voet hoger. Nu er in (meestal) mei een nabetaling wordt gedaan van het per maand opgebouwde vakantiegeld is dit niet altijd voor beslag beschikbaar. Het vakantiegeld is namelijk een nabetaling en opgebouwd in de maand dat het inkomen is verworven. Neem het volgende voorbeeld:

Inkomen (excl. vakantiegeld)	€ 1.000
Beslagvrije voet	€ 1.100
Vakantiegeld in mei	€ 600
Inhouding op maandinkomen i.v.m. loonbeslag	€ 522

Nu in Mei het vakantiegeld wordt uitbetaald stijgt het maandinkomen/maand nog steeds niet boven de beslagvrije voet m.a.w. het vakantiegeld mag niet worden ingehouden en aan de deurwaarder worden uitgekeerd maar komt de schuldenaar toe.

Door de wijziging in de berekening van de beslagvrije voet per 1/1/2021 geldt deze systematiek ook in geval in 2020 het inkomen/maand lager was dan de in dat jaar berekende Beslagvrije Voet.

Bijzonderheden/Tips en Tricks

Beslag op toeslagen

Indien er beslag wordt gelegd op toeslagen dient ook rekening te worden gehouden met de beslagvrije voet. Beslag op deze bedragen kan sowieso alleen door de verhuurder/zorgverzekeraar (of CAK) worden gelegd op resp. Huur- en Zorgtoeslag.

Te hoog loonbeslag/bankbeslag en samenloop van beslagen

Hoewel door de nieuwe werkwijze de kans dat de Beslagvrije Voet verkeerd wordt vastgesteld klein is, zal in de praktijk moeten blijken in hoeverre deze rekenmethode gaat werken. Vandaar dat het handig kan zijn zelf de hoogte van de beslagvrije voet te bepalen met deze rekentool.

Mocht de beslagvrije voet te laag zijn vastgesteld, dan kan dit kan worden teruggedraaid (en meestal met terugwerkende kracht) door contact op te nemen met de deurwaarder. In geval van een samenloop van meer beslagen geldt hetzelfde en kan er ook nooit een hoger beslag worden opgelegd dan het Inkomen -/- Beslagvrije Voet. Deurwaarders krijgen dan elk naar rato van de vordering uitbetaald en hebben ze te veel ingehouden, dan zullen ze dat ook (ten dele) moeten terugbetalen.

Laag inkomen

Als het inkomen laag is, dan leidt het loonbeslag ertoe dat mensen onder het Sociaal Minimum uitkomen. In dat geval kan bijvoorbeeld worden afgesproken dat het beslag alleen op het vakantiegeld wordt ingehouden. Hierdoor stijgen de maandelijkse inkomsten, maar zal er van het vakantiegeld weinig overblijven.

Eigen huis / koophuis

Op een eigen huis (ook al zit hier een hypotheek op) kan ook beslag worden gelegd, als hier (over)waarde in zit en dit kan eventueel zelfs leiden tot gedwongen verkoop (zelfs door de hypotheekhouder die het recht heeft om bij beslag, ook al is hij niet de beslaglegger, over te gaan tot verkoop). Een advocaat inschakelen en bezwaar maken kan helpen, maar de kans bestaat dat de rechter ondanks deze hulp akkoord gaat met verkoop. Een beroep op Gemeentelijke Schuldhulpverlening kan dan soelaas bieden, zeker als het beslag langer dan ten minste 36 maanden duurt. Verder dient er rekening mee te worden gehouden dat bij de betaling van het hypotheekbedrag meestal ook een deel van het bedrag bestemd is voor aflossing van de hypotheeklening. Dit wordt gezien als kapitaalopbouw voor de crediteur en kan daarom niet worden meegenomen in de bepaling van de woonlasten.

Duur van het beslag

Als de beslaglegging lang gaat duren, is er mogelijk sprake van een problematische schuld. In dat geval is het advies na te gaan of gebruik kan worden gemaakt van de Gemeentelijke Schuldhulpverlening. De achterstand/schuld wordt dan gesaneerd, waarna de crediteur vrij van schulden en achterstanden is. Bovendien wordt dan gerekend met het Vrij Te Laten Bedrag dat in het algemeen meer geld oplevert om van te leven dan het bedrag dat wordt berekend op grond van de Beslagvrije voet.

Bezwaar tegen de hoogte van de Beslagvrije voet

Is een crediteur het niet eens met de hoogte van de beslagvrije voet, dan kan hij bij de deurwaarder bezwaar maken. Een voorbeeldbrief hiervoor staat op de site van het Juridisch Loket